ขายของออนไลน์ต้องมี อย. ไหม?

เช็กก่อนขายสินค้าออนไลน์

ขายของออนไลน์ ต้องมี อย ไหม

ต้องมี อย. หรือ เลขจดแจ้ง หากสินค้าที่ขายจัดอยู่ในกลุ่ม “ผลิตภัณฑ์สุขภาพ” ตามกฎหมาย ได้แก่ อาหาร (รวมอาหารเสริม) ยา เครื่องสำอาง เครื่องมือแพทย์ และวัตถุอันตรายที่ใช้ในบ้านเรือน ไม่ว่าจะขายผ่านช่องทางไหนก็ตาม เว็บไซต์ตัวเอง, Facebook, Shopee, Lazada หรือ TikTok Shop ล้วนต้องปฏิบัติตามกฎเดียวกัน และตั้งแต่ปลายปี 2568 เป็นต้นมา ยังมีกฎหมายแพลตฟอร์มดิจิทัล (DPS) ที่บังคับให้ผู้ขายต้องแสดงเลขใบอนุญาตบนหน้าสินค้าโดยตรง มิเช่นนั้นแพลตฟอร์มมีสิทธิ์ระงับการแสดงสินค้าได้ทันที

สารบัญ

สินค้าประเภทใดบ้างที่ต้องมี อย. หรือการขึ้นทะเบียนก่อนขายออนไลน์

เครื่องหมาย อย. ไม่ได้ใช้รูปแบบเดียวกันหมดทุกสินค้า บางประเภทต้อง “ขอใบอนุญาต” เต็มรูปแบบ บางประเภทใช้แค่ “จดแจ้ง” ก่อนแยกตามกลุ่มสินค้าให้ชัดด้านล่าง 

1.อาหารและอาหารเสริม

จด อย. อาหาร
จด อย.อาหารเสริม

อาหารทั่วไปที่ผลิตหรือแบ่งบรรจุเพื่อจำหน่ายต้องมีเลขสารบบอาหาร (เลข อย. 13 หลัก) ส่วนผลิตภัณฑ์เสริมอาหารจัดอยู่ในกลุ่มอาหารที่ต้องขึ้นทะเบียนหรือแจ้งรายละเอียดกับ อย. ก่อนผลิตหรือนำเข้าเสมอ นอกจากนี้ หากจะโฆษณาสรรพคุณ (ไม่ใช่แค่ขาย) ต้องขอ “ใบอนุญาตโฆษณา” แยกต่างหากจากใบอนุญาตผลิตภัณฑ์อีกใบหนึ่งด้วย 

2.เครื่องสำอางและครีม

จด อย. เครื่องสำอาง

ในไทยใช้ระบบ “จดแจ้ง” ไม่ใช่ขอใบอนุญาตแบบอาหาร ผู้ผลิตหรือผู้นำเข้าต้องแจ้งรายละเอียดผลิตภัณฑ์กับ อย. ก่อนวางขาย และต้องมีฉลากภาษาไทยครบถ้วน สินค้ากลุ่มนี้ที่ถูกจับกุมบ่อยที่สุดมักเป็นกรณี “ไม่มีเลขจดแจ้ง” หรือ “ไม่มีฉลากภาษาไทย” ซึ่งเป็นความผิดแม้สินค้าจะนำเข้าถูกต้องจากต่างประเทศก็ตาม 

3.เครื่องมือแพทย์และผลิตภัณฑ์สุขภาพ

จด อย.เครื่องมือแพทย์

กลุ่มนี้ครอบคลุมตั้งแต่เครื่องวัดความดัน ปรอทวัดไข้ ชุดตรวจครรภ์ ไปจนถึงคอนแทคเลนส์และอุปกรณ์กายภาพบำบัด ต้องผ่านการขึ้นทะเบียนหรือขออนุญาตตามระดับความเสี่ยงของผลิตภัณฑ์ก่อนนำมาขายออนไลน์ ยิ่งความเสี่ยงสูง (เช่น อุปกรณ์ที่ใช้วินิจฉัยโรค) ยิ่งต้องผ่านกระบวนการเข้มงวดกว่า 

4. วัตถุอันตราย

จด อย.วัตถุอันตราย

วัตถุอันตรายบางประเภทที่ใช้ในบ้านเรือน เช่น ผลิตภัณฑ์กำจัดแมลง ผลิตภัณฑ์ฆ่าเชื้อ และสารเคมีบางชนิด อยู่ภายใต้การกำกับดูแลของ อย. ผู้ผลิตหรือนำเข้าต้องดำเนินการ ขึ้นทะเบียน แจ้งรายละเอียด หรือขออนุญาต ตามประเภทและระดับความเสี่ยงของสินค้า ก่อนนำมาจำหน่าย รวมถึงต้องมีฉลากและข้อความโฆษณาที่ถูกต้องตามที่กฎหมายกำหนด

ไม่ใช่เจ้าของแบรนด์เอง ต้องขอ อย. เองไหม หรือใช้เลข อย. ของแบรนด์ได้

หากเป็นเพียงตัวแทนจำหน่าย หรือ รีเซลเลอร์ที่ขายสินค้าตามสภาพเดิม โดยไม่ได้แบ่งบรรจุหรือติดฉลากใหม่ สามารถใช้เลข อย./เลขจดแจ้งของแบรนด์เจ้าของผลิตภัณฑ์ได้ โดยไม่ต้องขอใหม่ในนามตัวเอง แต่หากเป็นผู้นำเข้าเอง แบ่งบรรจุใหม่ หรือติดแบรนด์ของตัวเอง (OEM/Private Label) ต้องขึ้นทะเบียนในนามบริษัทตัวเองแยกต่างหาก ผู้ขายจึงควรตรวจสอบบทบาทของตัวเองในห่วงโซ่สินค้าให้ชัดก่อนวางขาย 

สินค้าที่มีใบรับรองจากต่างประเทศ ขายในไทยได้เลยหรือไม่?

ขายในไทยได้เลยหรือไม่? ไม่ได้ ใบรับรองจากต่างประเทศ เช่น US FDA, CE Mark, หรือ K-FDA ของเกาหลี ไม่สามารถใช้แทนการขึ้นทะเบียนกับ อย. ไทยได้โดยอัตโนมัติ สินค้าทุกชิ้นที่จะขายในไทยต้องผ่านกระบวนการขึ้นทะเบียนหรือจดแจ้งกับ อย. ไทยแยกต่างหาก แม้จะมีเอกสารรับรองต่างประเทศประกอบการยื่นก็ตาม 

ไลฟ์สดและรีวิวอาหารเสริมหรือครีม ต้องขออนุญาตไหม?

การไลฟ์สดหรือรีวิวสินค้าไม่ได้ผิดกฎหมายในตัวมันเอง แต่ “เนื้อหาที่พูด” ต่างหากที่มีความเสี่ยง หากมีการอวดอ้างสรรพคุณเกินจริงหรือสื่อว่าสินค้ารักษาโรคได้ ถือเป็นการโฆษณาที่ต้องขออนุญาตก่อนเผยแพร่ ไม่ว่าจะเป็นบัญชีร้านค้าหรือบัญชีอินฟลูเอนเซอร์ก็ตาม

รีวิวอาหารเสริมต้องระวังข้อความโฆษณาอะไรบ้าง?

ตามพระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 มาตรา 40 ห้ามโฆษณาคุณประโยชน์ คุณภาพ หรือสรรพคุณของอาหารอันเป็นเท็จหรือหลอกลวง มีโทษจำคุกไม่เกิน 3 ปี หรือปรับไม่เกิน 30,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ และมาตรา 41 ห้ามโฆษณาเพื่อประโยชน์ทางการค้าโดยไม่ได้รับอนุญาตจาก อย. ก่อน มีโทษปรับไม่เกิน 5,000 บาท คำที่ต้องเลี่ยงเด็ดขาดคือคำอ้างว่า “รักษา” “หายขาด” “ลดน้ำหนักได้จริง 100%” หรือการอ้างสรรพคุณทางการแพทย์ใดๆ ที่ยังไม่ได้รับอนุมัติในเอกสารขึ้นทะเบียน

ไลฟ์สดขายครีมและเครื่องสำอางต้องระวังอะไร?

เครื่องสำอางห้ามโฆษณาว่ามีผลทางการแพทย์ เช่น “รักษาสิว” “รักษาฝ้า” “หน้าขาวใน 7 วันแบบถาวร” เพราะจะทำให้สินค้าถูกตีความว่าเข้าข่ายยาหรืออวดอ้างเกินขอบเขตที่จดแจ้งไว้ ผู้ไลฟ์ควรใช้คำว่า “ช่วยให้ผิวดูกระจ่างใสขึ้น” แทนคำยืนยันผลลัพธ์แบบสัมบูรณ์ และควรมีเลขจดแจ้งของสินค้าที่กำลังไลฟ์แสดงให้เห็นชัดเจนในหน้าจอหรือคำบรรยาย

รับพรีออเดอร์สินค้าจากต่างประเทศ ต้องขออนุญาตอะไร

การรับพรีออเดอร์ยังถือเป็นการนำเข้าเพื่อจำหน่ายตามกฎหมาย แม้จะสั่งทีละชิ้นตามออเดอร์ลูกค้าก็ตาม ผู้ขายจึงต้องผ่านกระบวนการขึ้นทะเบียนหรือจดแจ้งก่อนรับออเดอร์ ไม่ใช่หลังสินค้าถึงมือแล้วค่อยไปขอทีหลัง 

พรีออเดอร์อาหารเสริมจากต่างประเทศผิดไหม

ผิด หากยังไม่มีเลขสารบบอาหารในนามผู้นำเข้า การพรีออเดอร์อาหารเสริมจากต่างประเทศมาขายถือเป็นการนำเข้าเพื่อจำหน่ายโดยไม่ได้รับอนุญาต มีความเสี่ยงทั้งถูกอายัดสินค้าที่ด่านศุลกากรและถูกดำเนินคดีตาม พ.ร.บ.อาหาร 

วิธีตรวจสอบเลข อย. และเลขจดแจ้งก่อนขายสินค้าออนไลน์

ก่อนนำสินค้ามาขาย ผู้ขายควรตรวจสอบสถานะ อย./เลขจดแจ้งของสินค้าด้วยตัวเองผ่าน 2 ช่องทางหลัก:

  1. เว็บไซต์ อย. ที่ www.fda.moph.go.th หัวข้อ “ตรวจสอบผลิตภัณฑ์” กรอกเลขที่ใบอนุญาตหรือชื่อผลิตภัณฑ์เพื่อดูสถานะและผู้ได้รับอนุญาตตัวจริง
  2. แอปพลิเคชัน Oryor Smart Application ของ อย. ซึ่งใช้ตรวจสอบได้สะดวกผ่านมือถือ

หากตรวจสอบแล้วไม่พบข้อมูล หรือชื่อผู้รับอนุญาตไม่ตรงกับซัพพลายเออร์ที่ติดต่อด้วย ควรถือว่าสินค้านั้นมีความเสี่ยงและหลีกเลี่ยงการนำมาขาย หากพบสินค้าต้องสงสัยสามารถแจ้งสายด่วน อย. 1556 ได้เช่นกัน

หรือสนใจอ่านเนื้อหาบทความเพิ่มเติมเกี่ยวกับ ตรวจสอบเลข อย ได้ที่ ตรวจสอบเลข อย. เช็กก่อนซื้อสินค้า

ขายของออนไลน์ไม่มี อย. มีความเสี่ยงอะไรบ้าง

ความเสี่ยงมี 3 ระดับที่เกิดขึ้นพร้อมกันได้:

  • ความเสี่ยงทางกฎหมาย มีทั้งโทษปรับและโทษจำคุกตามกฎหมายเฉพาะของสินค้าแต่ละประเภท (พ.ร.บ.อาหาร, พ.ร.บ.เครื่องสำอาง, พ.ร.บ.เครื่องมือแพทย์)
  • ความเสี่ยงจากแพลตฟอร์ม ภายใต้กฎหมาย DPS ที่มีผลตั้งแต่ปลายปี 2568 แพลตฟอร์มมีสิทธิ์ระงับการแสดงสินค้าหรือระงับบัญชีผู้ขายทันทีหากแสดงเลขใบอนุญาตไม่ครบ โดยไม่ต้องรอคำสั่งจาก อย.
  • ความเสี่ยงทางธุรกิจ สินค้าอาจถูกอายัดที่ด่านศุลกากรหรือถูกยึดระหว่างการตรวจค้น ทำให้เสียทั้งต้นทุนสินค้าและความน่าเชื่อถือของร้านค้า

ผู้ขายออนไลน์ควรเตรียมตัวอย่างไรก่อนวางขายสินค้า

  1. ตรวจสอบว่าสินค้าที่จะขายเข้าข่ายต้องมี อย./เลขจดแจ้งหรือไม่ และเป็นความเสี่ยงระดับใด
  2. ตรวจสอบเลข อย./เลขจดแจ้งของสินค้าที่ซัพพลายเออร์ให้มาว่าตรงกับชื่อผู้รับอนุญาตจริงหรือไม่
  3. เตรียมฉลากภาษาไทยให้ครบถ้วนตามที่กฎหมายกำหนด โดยเฉพาะสินค้านำเข้า
  4. หากขายเอง ต้องขึ้นทะเบียนในนามบริษัทตัวเอง ไม่ใช้เลขของแบรนด์อื่นแทนตัวเอง
  5. เตรียมข้อความโฆษณาให้เลี่ยงคำที่อ้างสรรพคุณเกินจริงหรือทางการแพทย์
  6. อัปเดตข้อมูลใบอนุญาตในระบบของแต่ละแพลตฟอร์มให้ครบตามเกณฑ์ DPS เพื่อไม่ให้ถูกระงับการขาย

ATPSERVE ช่วยผู้ขายออนไลน์เตรียมความพร้อมด้าน อย. ได้อย่างไร

ATPSERVE ให้บริการเป็นที่ปรึกษาด้าน อย. ครบวงจรสำหรับผู้ขายออนไลน์ ตั้งแต่ตรวจสอบว่าสินค้าที่จะขายเข้าข่ายต้องมี อย. หรือจดแจ้งหรือไม่ ช่วยขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์และสถานประกอบการ จัดทำฉลากภาษาไทยให้ถูกต้องตามกฎหมาย ไปจนถึงตรวจสอบข้อความโฆษณาก่อนเผยแพร่เพื่อลดความเสี่ยงถูกร้องเรียนหรือถูกแพลตฟอร์มระงับบัญชีตามกฎหมาย DPS ฉบับล่าสุด เหมาะสำหรับผู้ขายที่กำลังจะเริ่มนำเข้าสินค้ากลุ่มสุขภาพและความงามมาขายออนไลน์เป็นครั้งแรก หรือกำลังขยายไลน์สินค้าใหม่ที่ยังไม่แน่ใจสถานะทางกฎหมาย

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ต้องมี กฎหมายไม่ได้กำหนดจำนวนขั้นต่ำ หากมีวัตถุประสงค์เพื่อจำหน่ายไม่ว่าจำนวนมากหรือน้อยก็ต้องมีเลข อย./เลขจดแจ้งเช่นเดียวกัน

สินค้ากลุ่มผลิตภัณฑ์สุขภาพ (อาหาร เครื่องสำอาง เครื่องมือแพทย์) แม้เป็นของมือสองก็ยังต้องมีการขึ้นทะเบียนหรือจดแจ้งที่ถูกต้องเช่นเดิม โดยเฉพาะเครื่องมือแพทย์มือสองมักมีข้อกำหนดเข้มงวดกว่าสินค้าใหม่ในหลายกรณี

ขึ้นอยู่กับบทบาท หากเป็นตัวแทนขายสินค้าตามสภาพเดิมสามารถใช้เลข อย. ของแบรนด์เจ้าของผลิตภัณฑ์ได้ แต่หากเป็นผู้นำเข้าเองหรือผลิตแบรนด์ของตัวเอง ต้องขึ้นทะเบียนในนามตัวเอง

มีทั้งโทษปรับและโทษจำคุกตามกฎหมายเฉพาะของสินค้าแต่ละประเภท เช่น พ.ร.บ.อาหาร กำหนดโทษจำคุกไม่เกิน 3 ปีหรือปรับไม่เกิน 30,000 บาทสำหรับความผิดฐานโฆษณาเท็จ นอกจากนี้สินค้ายังเสี่ยงถูกอายัดที่ด่านศุลกากรหรือถูกแพลตฟอร์มระงับบัญชี

ตรวจสอบ ตั้งแต่กฎหมาย DPS ของ ETDA มีผลบังคับใช้ 31 ธันวาคม 2568 ทุกแพลตฟอร์มมีหน้าที่ตรวจสอบและบังคับให้ผู้ขายแสดงเลขใบอนุญาต อย./มอก. บนหน้าสินค้า หากไม่แสดงครบถ้วน แพลตฟอร์มมีสิทธิ์ระงับการแสดงสินค้าหรือระงับบัญชีได้ทันที

เพิ่มเติม

พระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 มาตรา 40-41 และมาตรา 70-71

ประกาศ ETDA ภายใต้กฎหมายบริการแพลตฟอร์มดิจิทัล (Digital Platform Services) มีผลบังคับใช้ 31 ธันวาคม 2568

เว็บไซต์สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.): www.fda.moph.go.th

Oryor Smart Application และสายด่วน อย. 1556

หมายเหตุ: ตัวเลขค่าธรรมเนียมใบอนุญาตและระยะเวลาดำเนินการมีการปรับปรุงเป็นระยะ ควรตรวจสอบอัตราล่าสุดกับ อย. หรือที่ปรึกษาก่อนยื่นคำขอจริงทุกครั้ง 

ปรึกษาฟรี เรื่อง อย. กับผู้เชี่ยวชาญ

ให้ ATPSERVE ได้เป็นคู่มืออาชีพ คู่ใจ ดูแลทุกขั้นตอนให้คุณมั่นใจว่า แบรนด์ของคุณปลอดภัย ครอบคลุม และคุ้มค่าที่สุด

นัดปรึกษาฟรีผู้หญิง
Jinnapat Marawichayo

Author

Regulatory Affairs Officer
Jinnapat Marawichayo

เป็นที่ปรึกษาด้านกฎระเบียบและการขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์กับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) โดยดูแลผลิตภัณฑ์ภายใต้การกำกับ เช่น อาหารนำเข้า ฯลฯ รวมถึงการจัดเตรียมและตรวจสอบเอกสาร ฉลากสินค้า และการประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ผู้ประกอบการสามารถจำหน่ายสินค้าในประเทศไทยได้อย่างถูกต้องตามกฎหมาย

Logo ATPSERVE white

เอทีพีเซิร์ฟ ที่ปรึกษาที่เข้าใจธุรกิจคุณ

หากท่านมีงานสร้างสรรค์ นวัตกรรมหรือข้อสงสัย สามารถกรอกแบบฟอร์มเพื่อส่งข้อมูลถึงเรา ทางเราจะติดต่อกลับทันทีที่ได้รับข้อมูลดังกล่าว

ช่องทางติดต่อทางไลน์

International Function
International Function
Group Company
group company atpask

ฟรี! สำหรับลูกค้า ATPSERVE

ASK เป็น CRM platform ที่เกิดจากความตั้งใจในการให้บริการลูกค้าของเราอย่างเต็มที่ ดังนั้นจึง “ฟรีตลอดชีพ”

ใช้งานง่ายผ่าน LineOA

หมดปัญหาเรื่องความยุ่งยาก ไม่ต้องเข้าเว็บไซต์หรือติดตั้ง Application เพื่อเข้าใช้งาน ลูกค้าสามารถทำทุกอย่างผ่าน Line OA ซึ่งเป็นแอพพลิเคชั่นยอดฮิตที่ทุกท่านใช้เป็นประจำ

how to login atpask

Analytic Dashboard

ลูกค้าสามารถตรวจสอบ IP Portfolio รวมกับ Transaction ต่างๆได้ด้วยตนเอง ทำให้สามารถใช้ในการบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญาได้อย่างมีประสิทธิภาพ

analytic dashboard all time

สะสมแต้มทุกยอดใช้จ่าย

ทุกยอดใช้จ่าย จะถูกคำนวนเป็นแต้มสะสมโดยอัตโนมัติ ในอัตรา 500 บาท = 1 แต้ม เพื่อใช้แลกส่วนลดหรือของรางวัลมากมาย ในทุก platform ของเรา

ATPask สะสมแต้มรับแต้มได้ทุกวัน

แจ้งเตือนเมื่ออัพเดทสถานะ

ASK จะส่งแจ้งเตือนทันที เมื่อมีการอัพเดทสถานะ เช่น มีคำสั่งแก้ไข รับจดทะเบียน หรือต่ออายุ ไม่พลาดทุกข้อมูลสำคัญ ทำให้ลูกค้าสามารถเอาเวลาไปกังวลในเรื่องธุรกิจหลักที่สำคัญมากกว่า

แจ้งเตือนเมื่ออัพเดตสถานะทุกวัน

File Management

ASK จัดเก็บเอกสารบน cloud service ที่ได้มาตรฐาน มีการจัดการชั้นความลับ ลูกค้าสามารถดาวน์โหลดเอกสารสำคัญได้ผ่านออนไลน์ ไม่ต้องกลัวเอกสารหายอีกต่อไป

file management 1