สารบัญ
คู่มือปฏิบัติจริงสำหรับเจ้าของแบรนด์ ผู้นำเข้า และผู้เริ่มต้นธุรกิจเครื่องสำอาง
การนำเข้าเครื่องสำอางมาจำหน่ายในประเทศไทยไม่ใช่เรื่องยาก แต่ต้องทำตามขั้นตอนของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) อย่างถูกต้อง ตั้งแต่การขอสิทธิ์ใช้งานระบบ การขออนุญาตสถานที่นำเข้า ไปจนถึงการ “จดแจ้งเครื่องสำอาง” เพื่อให้ได้รับเลขที่รับแจ้งอย่างเป็นทางการ
การนำเข้าเครื่องสำอางมาจำหน่ายในประเทศไทยไม่ใช่เรื่องยาก แต่ต้องทำตามขั้นตอนของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) อย่างถูกต้อง ตั้งแต่การขอสิทธิ์ใช้งานระบบ การขออนุญาตสถานที่นำเข้า ไปจนถึงการ “จดแจ้งเครื่องสำอาง” เพื่อให้ได้รับเลขที่รับแจ้งอย่างเป็นทางการ รวมถึง วิธีจด อย. เพื่อนำเข้าเครื่องสำอาง อัปเดต 2026 ที่ช่วยให้กระบวนการนี้เป็นไปอย่างราบรื่น.
บทความนี้สรุปขั้นตอนทั้งหมดที่ต้องทำแบบกระชับ เข้าใจง่าย และนำไปปฏิบัติได้ทันที เหมาะสำหรับใช้บนเว็บไซต์หรือบล็อกธุรกิจความงาม
อ้างอิงกฎหมายและขั้นตอนจากเว็บไซต์ อย. ทางการ:
หน้าแรก: https://www.fda.moph.go.th/home
ข่าว/ประกาศอัปเดตของ อย.
ทำไมต้อง “จด อย.” ก่อนนำเข้าเครื่องสำอาง
เพราะเครื่องสำอางเป็นสินค้าที่ควบคุมตามกฎหมาย ทุกสูตรที่จะนำเข้ามาขายต้องมี “เลขที่รับจดแจ้ง” จาก อย. มิฉะนั้นถือว่าเป็นสินค้าผิดกฎหมาย และมีโทษทั้งจำคุกและปรับ นอกจากนี้ ยังช่วยสร้างความน่าเชื่อถือให้แบรนด์ ลดปัญหาการถูกเรียกตรวจสินค้าเวลานำเข้า และเพิ่มความปลอดภัยให้ผู้บริโภค
อ้างอิง:
ประเภทผลิตภัณฑ์เครื่องสำอางและการกำกับดูแล — เว็บไซต์ทางการ อย.
กฎหมายเครื่องสำอาง พ.ศ. 2558
ขั้นตอนทั้งหมดในการจด อย. เพื่อนำเข้าเครื่องสำอาง (อัปเดต 2026)
แบ่งเป็น 3 ขั้นตอนหลัก ทำครบตามนี้ก็พร้อมนำเข้าอย่างถูกต้อง
1) ลงทะเบียนเข้าใช้ระบบ e-Submission ของ อย.
การยื่นขอเกี่ยวกับเครื่องสำอางทุกขั้นตอนต้องทำผ่านระบบออนไลน์ของ อย. โดยคุณต้องทำดังนี้
สมัครบัญชี OpenID ภาครัฐ
เพื่อใช้ล็อกอินเข้าระบบของ อย.
ขอ “เปิดสิทธิ์” ใช้ระบบเครื่องสำอาง
สามารถทำได้ที่สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด (สสจ.) หรือยื่นผ่านระบบออนไลน์
ต้องใช้เอกสาร เช่น
หนังสือรับรองบริษัท
บัตรประชาชนผู้มีอำนาจ
หนังสือมอบอำนาจ (ถ้ามีผู้ดำเนินการแทน)
เมื่อได้รับอนุมัติแล้ว จะเข้าสู่ระบบ e-Submission เพื่อจัดการเรื่องนำเข้าและจดแจ้งผลิตภัณฑ์ได้ทันที
อ้างอิง:
คู่มือการใช้งานระบบของ อย.
2) ขออนุญาต “สถานที่นำเข้าและเก็บรักษาเครื่องสำอาง”
เป็นขั้นตอนสำคัญที่หลายคนมองข้าม หากไม่มีสถานที่ที่ผ่านการอนุมัติ จะไม่สามารถขอจดแจ้งเครื่องสำอางนำเข้าได้
เงื่อนไขที่สถานที่ต้องมี
เป็นสถานที่จริง ไม่ใช่บ้านพักอาศัยร่วมกับพื้นที่อยู่อาศัย
มีพื้นที่เก็บสินค้าสะอาด แห้ง อากาศถ่ายเทดี
สามารถควบคุมอุณหภูมิและความชื้นหากสินค้าอ่อนไหว
มีระบบบันทึกรับ–จ่ายสินค้า
มีผังอาคารและรูปถ่ายสถานที่ชัดเจน
หลังยื่นคำขอ อย. หรือ สสจ. จะตรวจประเมินสถานที่ เมื่อผ่านแล้วจะได้รับอนุมัติให้ใช้เป็นสถานที่นำเข้า–เก็บรักษาได้
3) จดแจ้งเครื่องสำอางที่ต้องการนำเข้า
เมื่อสถานที่ผ่านแล้ว ก็ถึงขั้นตอนการขอเลขที่รับจดแจ้ง (Product Notification) ซึ่งเป็นขั้นตอนสุดท้ายก่อนนำเข้า
เอกสารที่ต้องใช้
เพื่อให้การจดแจ้งครั้งแรกผ่านได้ง่าย ควรเตรียมเอกสารเหล่านี้ให้ครบ
(1) เอกสารจากผู้ผลิตต่างประเทศ
Certificate of Free Sale (CFS)
GMP Certificate หรือใบรับรองมาตรฐานการผลิต
หนังสือแต่งตั้งตัวแทน/หนังสือมอบอำนาจ
ข้อมูลโรงงานผู้ผลิต (ชื่อ, ที่อยู่, ประเทศ)
(2) ข้อมูลผลิตภัณฑ์
สูตรส่วนผสม (INCI name ครบทุกตัว)
เปอร์เซ็นต์ของสารที่ถูกควบคุม (ถ้ามี)
ข้อมูลด้านความปลอดภัย (เช่น MSDS)
(3) ฉลากภาษาไทย
ต้องมีข้อมูลครบ เช่น
ชื่อสินค้า
รายการส่วนประกอบ
วิธีใช้
เลขที่และชื่อผู้ผลิต/ผู้นำเข้า
ปริมาณสุทธิ
ข้อควรระวัง
ประเทศผู้ผลิต
วันเดือนปีที่ผลิต หรือวันหมดอายุ
ข้อควรรู้: อย. ตรวจเรื่องฉลากเข้มงวดมาก —
“ชื่อสารต้องเป็น INCI”
“ฉลากภาษาไทยต้องครบทุกส่วน”
ข้อผิดพลาดที่ทำให้จดแจ้งไม่ผ่าน
ฉลากภาษาไทยไม่ครบหรือจัดวางไม่ถูกต้อง
ชื่อสารเป็นชื่อการค้า ไม่ใช่ INCI
เอกสารจากผู้ผลิตต่างประเทศไม่ครบ หรือไม่มี CFS
สารบางชนิดอยู่ใน “บัญชีห้ามใช้” โดยไม่รู้ตัว
ข้อมูลสินค้าในระบบไม่ตรงกับฉลากตัวจริง
แนะนำให้ตรวจสอบกับ:
เคล็ดลับให้ผ่านเร็ว (อัปเดต 2026)
ขอเอกสารจากผู้ผลิตต่างประเทศล่วงหน้าอย่างน้อย 2–3 สัปดาห์
ตรวจสูตรตาม “บัญชีวัตถุห้าม/จำกัด” ของ อย. ก่อนสั่งผลิต
ทำฉลากไทยให้เรียบร้อยก่อนยื่น
จัดทำผังสถานที่และรูปภาพตามแบบที่ อย. ใช้ประเมิน
จะเห็นว่าการจด อย. เพื่อนำเข้าเครื่องสำอางไม่ซับซ้อน แต่ต้องเตรียมเอกสารครบและเข้าใจขั้นตอนให้ถูกต้อง ขั้นตอนสำคัญที่สุดคือ การขออนุมัติสถานที่นำเข้า และ การเตรียมฉลากภาษาไทยและสูตรส่วนผสมให้ครบถ้วน หากทำตามลำดับที่แนะนำด้านบน คุณจะสามารถนำเข้าเครื่องสำอางได้ถูกต้องตามกฎหมาย พร้อมขายออนไลน์–ออฟไลน์ได้อย่างมั่นใจ
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
จำเป็นต้องจด อย. ก่อนนำเข้าเครื่องสำอางหรือไม่?
จำเป็นต้องจดแจ้งเครื่องสำอางกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ทุกสูตรก่อนนำเข้า หากไม่มีเลขที่รับแจ้งถือว่าเป็นสินค้าผิดกฎหมาย
การจด อย. สำหรับเครื่องสำอางนำเข้ามีกี่ขั้นตอน?
การจด อย. แบ่งเป็น 3 ขั้นตอนหลัก ได้แก่ การเปิดสิทธิ์ใช้งานระบบ อย. การขออนุญาตสถานที่นำเข้า-เก็บรักษา และ การจดแจ้งผลิตภัณฑ์เครื่องสำอาง
สถานที่นำเข้าเครื่องสำอางต้องมีลักษณะอย่างไร?
ต้องเป็นสถานที่จริง มีพื้นที่เก็บสินค้าเป็นสัดส่วน สะอาด และ สามารถควบคุมสาพแวดล้อมได้ตามความเหมาะสม โดยต้องผ่านการตรวจประเมินจาก อย.
เอกสารสำคัญที่ใช้จดแจ้งเครื่องสำอางนำเข้ามีอะไรบ้าง?
เอกสารหลักประกอบด้วย certificate of free sale (CFS), สูตรส่วนผสมตาม INCI , เอกสารโรงงานผู้หลิต และ ฉลากภาษาไทยที่ถูกต้องตามข้อกำหนดของ อย.
สาเหตุใดที่ทำให้การจดแจ้งเครื่องสำอางไม่ผ่าน?
สาเหตุที่พบได้บ่อย ได้แก่ ฉลากภาษาไทยไม่ครบถ้วน ใช้ชื่อสารไม่ตรง INCI เอกสารจากผู้ผลิตไม่สมบูรณ์ หรือ มีสารต้องห้ามตามกฎหมายเครื่องสำอาง
ปรึกษาฟรี การจด อย. กับผู้เชี่ยวชาญ
ให้ ATPSERVE ได้เป็นคู่มืออาชีพ คู่ใจ ดูแลทุกขั้นตอนให้คุณมั่นใจว่า แบรนด์ของคุณปลอดภัย ครอบคลุม และคุ้มค่าที่สุด
Author
Trademark & Legal Specialist
Rittipat Pansanam
เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านทรัพย์สินทางปัญญา โดยมุ่งเน้นงานด้านเครื่องหมายการค้าและลิขสิทธิ์ ทั้งในเชิงเทคนิค การดำเนินกระบวนการ และการบังคับใช้สิทธิ ให้คำปรึกษาแก่ลูกค้าทั้งในประเทศและต่างประเทศเกี่ยวกับการได้มา การคุ้มครอง และการบริหารจัดการสิทธิในทรัพย์สินทางปัญญาอย่างเป็นระบบ


